Ut procul immensam campo consurgere nubem,Ardentesque acies percussis sole coruscoConspexit telis, Socii, decurrite, dixit,fluminis ad ripas, undaeque immergite pontem:Et tu montanis totus nunc fontibus exi,Atque omnes trahe, gurges, aquas ut spumeus alnos,Discussa compage, feras. Hoc limite bellumHaereat, hac hostis lentus terat otia ripa.Praecipitem cohibete ducem: victoria nobisHic primum stans Caesar erit. Nec plura locatus,Devolvit rapidum nequidquam moenibus agmen.Nam prior e campis ut conspicit, amne soluto,Rumpi Caesar iter, calida prolatus ab ira:Non satis est, muris latebras quaesisse pavori?Obstruitis campos, fluviisque arcere paratis,Ignavi? Non, si tumido me gurgite GangesSubmoveat, stabit iam flumine Caesar in ullo,Post Rubiconis aquas. Equitum properate catervae:Ite simul pedites: ruiturum adscendite pontem.Haec ubi dicta, levis totas accepit habenasIn campum sonipes: crebroque simillima nimboTrans ripam validi torserunt tela lacerti.Ingreditur pulsa fluvium statione vacantemCaesar, et ad tutas hostis compellitur arces.Et iam moturas ingentia pondera turresErigit, et mediis subrepsit vinea muris:Ecce, nefas belli, reseratis agmina portisCaptivum traxere ducem, civisque superbiConstitit ante pedes. Vultu tamen alta minaciNobilitas recta ferrum cervice poposcit.Scit Caesar poenamque peti, veniamque timeri.Vive, licet nolis, et nostro munere, dixit,Cerne diem. Victis iam spes bona partibus esto,Exemplumque mei: vel, si libet, arma retenta;Et nihil hac venia, si viceris ipse, paciscor.Fatur, et adstrictis laxari vincula palmisImperat. Heu quanto melius vel caede peractaParcere Romano potuit fortuna pudori;Poenarum extremum cui fit, quod castra secutusSit patriae Magnumque ducem totumque senatum,