Succedunt matres et templum ture vaporantet maestas alto fundunt de limine voces:Armipotens, praeses belli, Tritonia virgo,frange manu telum Phrygii praedonis et ipsumpronum sterne solo portisque effunde sub altis.Cingitur ipse furens certatim in proelia Turnus.Iamque adeo rutilum thoraca indutus aenishorrebat squamis surasque incluserat auro,tempora nudus adhuc, laterique adcinxerat ensemfulgebatque alta decurrens aureus arce,exsultatque animis et spe iam praecipit hostem:qualis ubi abruptis fugit praesaepia vinclistandem liber equus campoque potitus apertoaut ille in pastus armentaque tendit equarumaut adsuetus aquae perfundi flumine notoemicat adrectisque fremit cervicibus alteluxurians, luduntque iubae per colla, per armos.Obvia cui Volscorum acie comitante Camillaoccurrit portisque ab equo regina sub ipsisdesiluit, quam tota cohors imitata relictisad terram defluxit equis; tum talia fatur:Turne, sui merito siqua est fiducia forti,audeo et Aeneadum promitto occurrere turmaesolaque Tyrrhenos equites ire obvia contra.Me sine prima manu temptare pericula bellitu pedes ad muros subsiste et moenia serva.Turnus ad haec, oculos horrenda in virgine fixus:O decus Italiae virgo, quas dicere gratesquasve referre parem? Sed nunc, est omnia quandoiste animus supra, mecum partire laborem.Aeneas, ut fama fidem missique reportantexploratores, equitum levia improbus armapraemisit, quaterent campos; ipse ardua montisper deserta iugo superans adventat ad urbem.Furta paro belli convexo in tramite silvae,ut bivias armato obsidam milite fauces.Tu Tyrrhenum equitem conlatis excipe signis;tecum acer Messapus erit turmaeque LatinaeTiburtique manus, ducis et tu concipe curam.Sic ait, et paribus Messapum in proelia dictis